Alergia na białka mleka krowiego – czym jest?Przypadłość ta dotyka najczęściej dzieci, a stwierdza się ją u około 3% na białka mleka krowiego – czym tak właściwie jest?Alergia na białka mleka krowiego to alergia pokarmowa, czyli taka, w której dochodzi do nieprawidłowej, powtarzalnej reakcji organizmu na spożycie danego pokarmu. Alergenami w przypadku alergii na białka mleka krowiego, jak sama nazwa wskazuje, są białka mleka to substancje wywołujące specyficzną reakcje układu immunologicznego. Mleko krowie zawiera dwie główne grupy alergenów: kazeinę,białka na białka mleka krowiego najczęściej przejawia się objawami skórnymi, takimi jak :-rumień,-świąt,-pokrzywka,-wykwity-wysypka przypominająca objawy alergii mogą dotyczyć również układu oddechowego (np. kaszel, kichanie, chrypka, ograniczona drożność nosa), jak i układu pokarmowego (np. obrzęk języka, podniebienia i warg, nudności, kolkowe bóle brzucha, wymioty, biegunka). Czym różni się alergia na białka mleka krowiego od nietolerancji laktozy? Jak je rozpoznać?Alergia na białka mleka krowiego i laktoza z pozoru mogą wydawać się niemal identyczne, lecz prawda jest zupełnie inna. 😉Co więc różni te dwie przypadłości związane z mlekiem?Typ chorobyAlergia na białka mleka krowiego to alergia, czyli specyficzna reakcja układu immunologicznego. Nietolerancja laktozy to problem natury trawiennej. W naszym jelicie cienkiem produkowany jest enzym laktaza, którego zadaniem jest rozkład laktozy (cukru mlecznego) do glukozy i wywołujący objawyAlergia na białka mleka krowiego dotyczy makroskładnika jakim jest białko, natomiast nietolerancja laktozy dotyczy cukru mlecznego – której najczęściej dotyczy chorobaAlergia na białka mleka krowiego to przede wszystkim domena dzieci i niemowląt. Nietolerancja laktozy najczęściej dotyka osoby starsze. Aktywność enzymu rozkładającego laktozę maleje wraz z wiekiem. To, jak szybko laktaza przestanie być aktywna, zależy od rasy istanu zdrowia. Co ciekawe, najszybciej nietolerancja laktozy dotyka Chińczyków oraz zdiagnozować alergię na białka mleka krowiego najlepiej wykonać doustny test prowokacji pokarmem. Próbę tą wykonujemy tylko i wyłącznie w szpitalu!Wodorowe testy oddechowe – takie badanie należy przeprowadzić w celu diagnostyki nietolerancji laktozy. Alternatywą może być zastosowanie diety eliminacyjnej i sprawdzenie, czy wykluczenie laktozy z diety okazało się być i mity na temat alergii na białka mleka krowiegoDziś spróbujemy rozprawić się raz na zawsze z popularnymi mitami na temat alergii na białka mleka krowiego. Zaczynamy!„Mleko owce i kozie to doskonały zamiennik mleka krowiego w przypadku alergii na białka mlekakrowiego”. – to fragmenty antygenu, które bezpośrednio wiążą się z przeciwciałem. Białko mleka krowiego ma takie same epitopy jak białka mleka owczego i koziego. Co to oznacza? Spożycie tych mlek może wywołać tak zwaną reakcje krzyżową, czyli reakcje alergiczną po spożyciu mlekaowczego i koziego, choć uczulenie dotyczy białka mleka krowiego.„Alergia na białka mleka krowiego przejawia się tylko objawami skórnymi takimi jak atopowezapalenie skóry” – jakie obserwujemy w przypadku alergii na białka mleka krowiego mogą dotyczy zarówno skóry, jak i oczu (zaczerwienienie spojówek, świąd, łzawienie), górnych i dolnych drógoddechowych (katar, kaszel, kichanie, chrypka, duszności), układu sercowo-naczyniowego (niskie ciśnienie krwi, zawroty głowy, omdlenia, przyspieszone bicie serca) oraz przewodu pokarmowego(nudności, biegunki, wymioty, kolki).„Mleko krowie po podgrzaniu jest już bezpieczne do spożycia” – po obróbce termicznej białka mleka nadal mogą wywoływać reakcje alergiczną organizmu. Jedyną skuteczną metodą jest całkowita eliminacja mleka krowiego i jego przetworów z których należy unikać, produkty zalecane do wprowadzenia oraz zamienniki typu jogurty kokosowe, mleka roślinne + inne niż nabiał źródła wapniaZapewne już wiesz, że podstawą diety w alergii na białka mleka krowiego jest unikanie produktów i potraw zawierających mleko więc produkty nie powinny się znaleść w Twojej kuchni? mleka krowiego (również pozbawinego laktozy)serów (również tych kozich i owczych ze względu na możliwość wystąpienia reakcji krzyżowejw przypadku alergii na β- laktoglobuliny),kefirów, maślanek, jogurtów, śmietanymasła,Pieczywa jasnego, bułek, bułeczek, chlebów tostowych,lodów,czekolady, batoników, słodyczy,naleśników, gofrów,ciastek, tortów, herbatnikówwędliny, pasztetów, zastąpić mleko krowie?Dobrą alternatywą mogą okazać się roślinne zamienniki popularnych produktów na rynku możemy znaleść między innymi:jogurty kokosowe (np. PlantON),jogurty migdałowe (np. Alpro Soya) ,śmietana migdałowa (np. Ecomil),śmietana kokosowa (np. PlantON),śmietana ryżowa (np. Natumi),napoje roślinne (np. Ogranic Soya, Inka Sojowe, Inka Owsiane, Alpro Almond),margaryna kokosowa (np. Cocovit).Głównym problem związanym z eliminacją mleka i jego przetworów jest możliwość wystąpienia niedoborów wapnia. Średnie zapotrzebowanie ten składnik mineralny wynosi 1000 mg/ więc dostarczyć wapnia z innego źródła niż nabiał?Warto wprowadzić produkty fortyfikowane (wzbogacane) lub naturalnie bogate w wapń, takie jak:tofu (188 mg/100 g),soja (277 mg/100 g)fasola biała (186 mg/100 g),amarantus (159 mg/100 g),niebieski mak (1266 mg/100 g),migdały (239 mg/100 g),orzechy laskowe (186 mg/100 g),sezam (114 mg/100 g),napój migdałowy (184 mg/100 ml),napój sojowy (140 mg/100 ml) ,natka pietruszki (193 mg/100 g),szpinak (93 mg/100 g),figi suszone (203 mg/100 g),morele suszone (139 mg/100 g). Inne przydatne wskazówkiZastanawiasz się, czy produkt na pewno pozbawiony jest mleka krowiego?Czytaj skład!Mleko krowie może być również ukryte pod nazwą: kazeina,kazeinian,kazeinian sodu,hydrolizat kazeiny,serwatka,laktoglobuliny,laktoza,laktoferyna,kwas mieć pewność, że napój roślinny jest dobrej jakości?Zwróć uwagę na skład – powinien być krótki i zrozumiały. Powiedź „do widzenia” stabilizatorom,emulgatorom, fosforanom oraz nie jest Ci potrzebny! Napój roślinny nie powinien zawierać ani cukry, ani czy jest wzbogacany. Dobry napój powinien być wzbogacony w wapń. Kolejnym atutem może dodatek witaminy przepadasz za smakiem napojów roślinnych?Alternatywą może być mleko wielbłądzie, ośle czy klaczy. Białka tych mlek są mniej podobne do białek mleka krowiego, przez co w odróżnieniu od mlek owczych i kozik, nie powodują reakcjikrzyżowych. Jeśli Ty lub Twój maluszek macie problem z alergią BMK, skonsultujcie się z nami – profesjonalny dietetyk doradzi i pomoże ustalić indywidualną dietę dla dziecka lub mamy.
Według danych zawartych w bazie USDA na 100 g produktu przypada: 47 kcal. 0,3 g błonnika. 5,28 g cukru (naturalnie występujące) 11 mg magnezu. 0,47 mg witamy E i B6. Dzięki swoim właściwościom odżywczym, napój ryżowy polecany jest dla osób chcących się odchudzać. Zawiera o wiele mniej tłuszczów, a dodatkowo jest wzbogacony oJajka również należą do głównych alergenów pokarmowych. Objawy uczulenia na pokarm zawierający je w składzie są podobne do alergii na mleko. Co istotne, uczulenie na jajka kurze dotyczy przede wszystkim dzieci. Według szacunków może na nią cierpieć od 1,7 do 4% dzieci[6]. Przy czym większość uczulonych reaguje na białko jaja.
Cała moja pierwsza ciąża przebiegała wzorowo. Zero nudności, kilogramy w normie, byłam aktywna przez cały jej okres. Pod sam koniec tego cudownego stanu męczyła mnie tylko okropna zgaga, ale to nic w porównaniu do tego co odkryłam na samym końcu. Dwa tygodnie przed porodem wyczułam w piersi guzka. Szybka wizyta u onkologa, skierowanie do biopsję i czekanie na wynik. To było najgorsze kilka dni w moim życiu. Na szczęście nie wykryli w nim komórek rakowych więc ciąże donosiłam do końca, a nawet dłużej niż jest to przewidziane i dziecko musiało być wywołane na ten świat. Jak się pewnie domyślasz, nie mogłam karmić piersią. Antko od urodzenia, już w szpitalu karmiony był mlekiem modyfikowanym. Mając 18 lat niewiele wiedziałam, polegałam na wiedzy mojej mamy czy drugiej babci. Szczerze, te wytyczne odbiegały od dzisiejszych standardów. Popełniałam takie błędy jak : dokarmianie glukozą, rozszerzanie diety dziecka po 4 msc życia czy UWAGA podanie mleka krowiego ZAMIAST modyfikowanego w wieku 5 miesięcy. Efekt? Moje dziecko cierpiało. Często płakał, miał gazy, jego skóra była przesuszona i cala w czerwonych plackach po podaniu mleka wymiotował. Najgorsze było zwalanie winy na wszystko tylko nie na mleko krowie „bo Ty piłaś jak byłaś mała i żyjesz!”, ” jak miałaś 4 msc to piłaś budyń już i kaszkę mannę na mleku krowim”. Piłam – fakt, żyję – fakt, ale czy ja jestem jak inni? Mój syn musi być taki jak ja? Pierwsza wizyta u lekarza i wszystko stało się jasne. Antko miał alergię na mleko, a ja niczego nieświadoma dokładałam oliwy do ognia podając mu kilka razy dziennie butle z czymś, co mu najzwyczajniej szkodziło. Przeszliśmy tego samego dnia na specjalne mleko dla dzieci uczulonych na białka mleka krowiego i wyeliminowaliśmy z diety cały nabiał. Było tragicznie na początku! Szczerze, dla osoby która nigdy jakoś specjalnie nie musiała przejmować się dietą start był trudny. Tym bardziej że nie chodziło o mnie, a o małego człowieka który komunikował się ze mną płaczem, uśmiechem, kondycją skóry czy tym co znalazłam w jego pieluszce. Jesteśmy rodziną która na co dzień używa właśnie mleka krowiego. Do kawy, płatków, owsianki, kochamy mleko z miodem czy różnego rodzaju jogurty czy sery. To wszystko musiało zniknąć z diety dziecka – wtedy myślałam że jest to kompletnie niemożliwe, przecież to mleko jest wszędzie! Ważne jest wsparcie! Bez tego w życiu byśmy nie pokonali problemu. Samo odstawienie butli mleka krowiego dało ogromny rezultat. Podanie specjalnie stworzonego mleka dla dziecka strasznie ułatwia życie rodzicom. Nieznajomość problemu jest najgorszą wadą tej sytuacji, myślę że odszukanie takich „bratnich dusz” które zmagają się z tym co my jest niezwykle ważne. Wymiana doświadczeń, pomysłów, wiedzy.. to jest na wagę złota w momencie największego zwątpienia. Strona taka jak Nutramigen, jest dobrym początkiem w przygodnie z nietolerancją. Znajdziemy tam praktyczne i przede wszystkim WIARYGODNE informacje takie jak testy alergii, jakie są jej objawy, jak można wyrosnąć z niej czy fantastyczne wskazówki żywieniowe. Korzystanie ze sprawdzonych przepisów. Gdy nie mamy o tym najmniejszego pojęcia, a początki bywają naprawdę trudne warto prosić o pomoc i z tej pomocy korzystać. Przepisy na dania dla dzieci bez mleka lub z użyciem preparatu mleko zastępczego które są dostępne na stronie podanej przed chwilką są wędką dla rodziców. Pokazują jak możemy gotować, czego unikać, jakie produkty są dobre i co można dodać zamiast alergenu. Spory wybór najróżniejszych kombinacji dla tych młodszych i starszych. Pamiętam te chwile gdy dowiedzieliśmy się o alergii, od razu po powrocie do domu szukałam stron z przepisami, szukałam sprawdzonych artykułów i pomocy.. Nowoczesna alternatywa dla artykułów.. To krótkie i konkretne filmiki dostępne na stronie Nutramigen LGG Poland. Przy maluszkach często nie mamy chwili by wypić ciepłą kawę a co dopiero wczytać się w jakiś konkretny artykuł naukowy. Fajny kanał który zebrał najbardziej potrzebne informacje dla rodziców który zaczynają swoją przygodę z alergią pokarmową u dziecka. Zajdziesz tam wywiady z rodzicami, którzy walczą z tym samym problemem. Rzetelne informacje, które są przedstawione w formie wywiadów z lekarzami. Bardzo fajne przepisy dla dzieci z nietolerancją na białka mleka krowiego oraz WSZYSTKO co musisz o samej alergii wiedzieć. Znajdziesz tam też wywiad mamy, która tak jak my walczyła wraz z dzieckiem i wygrała, udało jej się pokonać alergię. Dosłownie wszystko w jednym miejscu. Kompendium wiedzy dla świeżo upieczonych rodziców alergika. Ja znalazłam wszystko co było mi potrzebne.. Ponieważ udało nam się pokonać alergię, małymi kroczkami. Przez rok moje dziecko nie dostawało NIC co zawierało w swoim składzie mleko krowie. W wieku 1,5 roku powoli, bardzo powoli wprowadzałam do diety nabiał. Każdego dnia obserwowałam dziecko, zapisywałam wszystko co danego dnia zjadł. Nadal pił specjalne mleko dla dzieci z alergią. Te chwile były jeszcze trudniejsze niż wcześniejsze pilnowanie by uniknąć mleka krowiego – to po prostu przychodziło nam już naturalnie. Oficjalnie, w wieku 2 lat i 2 miesięcy moje dziecko zaczęło jeść to co my. Do dziś podstawą jest „kakauko” na mleku krowim czy budyń z sosem truskawkowym. Obejść się też nie umie bez solidnej porcji mleka z miodem w zimowe wieczory. Te ciężkie chwile już za nami, mam nadzieję że już nie będzie nam dane tego doświadczać. Chociaż teraz, już wiem gdzie będziemy szukać pomocy! Skoro nam się udało – jestem pewna, że Wam też się uda. Szacuje się, że do 5. roku życia tolerancję na mleko krowie uzyskuje 80-90 proc. dzieci, które na nią cierpią. Według badacza w ostatnich latach obserwuje się jednak coraz więcej przypadków utrzymywania się tej alergii nawet w późniejszym wieku, a także wzrost liczby przypadków o poważnym przebiegu i wzrost hospitalizacji z jejCharakterystyczne objawy alergii pokarmowej u dziecka. Objawy ogólne alergii pokarmowej u dzieci: zaburzenia zachowania, a nawet objawy wstrząsowe. U najmłodszych dzieci alergia na białko mleka krowiego objawia się najczęściej zmianami skórnymi oraz objawami ze strony przewodu pokarmowego. Typowe zmiany skórne to suchość skóry oraz
Które pokarmy zawierają mleko krowie? Jedyną metodą postępowania w przypadku alergii na białka mleka krowiego jest całkowite wyeliminowanie mleka i produktów nabiałowych z diety dziecka. Oczywiste źródła mleka krowiego Najbardziej oczywiste źródła to produktynabiałowe: mleko krowie (świeże / UHT), jogurt, serek homogenizowany, ser żółty, twaróg, masło, masło klarowane, margaryna z dodatkiem jogurtu, mleka itp., zsiadłe mleko, śmietana / śmietanka, lody (za wyjątkiem sorbetów), napoje mleczne, koktajle, mleko w proszku, kaszki mleczne i mleczno-owocowe, mleko zagęszczone/skondensowane, czekolady mleczne. Ukryte źródła mleka krowiego Mleko może być także ukryte w wielu artykułach spożywczych, np. w chlebie tostowym, bułkach maślanych, drożdżówkach, chałkach, biszkoptach, ciastkach, gotowych posiłkach dla dzieci i niektórych wędlinach, pasztetach, parówkach, mielonkach itp. Za każdym razem uważnie czytaj etykietę. Wszystkie poniższe produkty mogą zawierać ukryte białka mleka krowiego: niektóre sztuczne słodziki, kawy typu cappucino, kawy rozpuszczalne 3 w 1, napoje czekoladowe i kakaowe, cukierki mleczne (krówki, toffi, irysy), lizaki, gumy rozpuszczalne, chrzan i sos chrzanowy, sos tatarski, sos holenderski, sos beszamelowy, dressingi i sosy sałatkowe, zasmażka w proszku, gotowe zupy i buliony, kostki rosołowe, chipsy. Składniki wykorzystywane w produkcji, które są źródłem białek mleka: kazeina, kazeiniany, serwatka, białko serwatkowe, laktoalbumina, laktoglobulina, laktoza, cukier mleczny, sucha masa mleczna, odtłuszczona sucha masa mleczna, tłuszcz mleczny. Produkty, których należy unikać Unikaj dodawania soli i cukru do posiłków oraz podawania dzieciom produktów przeznaczonych dla osób dorosłych z uwagi na wysoką zawartość soli i cukru. Ważne przepisy UE Zgodnie z przepisami Unii Europejskiej od 25 listopada 2005 roku producent produktu zawierającego alergen (nawet jego śladowe ilości) jest zobowiązany do umieszczenia na opakowaniu informacji na ten temat. Na prawidłowo znakowanych produktach, których nie wolno stosować w diecie dziecka z alergią na białka mleka krowiego będzie informacja „zawiera białka mleka”. Warto jednak zawsze przeczytać pełną listę składników na etykiecie, gdyż nie wszystkie produkty są prawidłowo oznakowane. Producenci często też zmieniają recepturę, w związku z czym lepiej sprawdzać składniki za każdym razem. Przepis ten nie dotyczy jednak żywności niepakowanej, takiej jak pieczywo, wyroby delikatesowe i mięsne (np. wędliny, pasztety i kiełbasy). Najlepiej unikać artykułów sprzedawanych luzem, których składniki nie są znane. Ważne jest, aby nie wprowadzać mleka innych zwierząt, na przykład mleka koziego lub owczego, ponieważ zawarte w nich białko jest bardzo podobne do białek występujących w mleku krowim i również może wywołać reakcję alergiczną. Mleko owsiane, ryżowe nie stanowi wystarczającego źródła składników odżywczych i nie powinno być traktowane jako główne źródło pożywienia dzieci w wieku poniżej 2 lat. Dostępne na rynku mleko sojowe nie powinno być podawane dzieciom poniżej 1. roku życia. Aby uzyskać więcej informacji na temat stosowania mleka ryżowego i sojowego u starszych dzieci, skonsultuj się z lekarzem lub dietetykiem. Mleko ryżowe jest alternatywą dla nabiału. Może być spożywane przez wegetarian i wegan, gdyż nie zawiera żadnych składników pochodzenia zwierzęcego. Podstawową zaletą mleka ryżowego jest fakt, że nie zawiera laktozy i białek mleka. Dzięki temu może być stosowane przez osoby z alergią na mleko krowie i nietolerancją laktozy. Coraz częściej szukamy produktów mogących zastąpić mleko krowie i jego przetwory. Producenci żywności wychodzą nam naprzeciw i produkują mleko i nabiał bez laktozy oraz roślinne zamienniki mleka. Osoby które mają nietolerancję lak… RozwińOsoby które mają nietolerancję laktozy i nie mogą spożywać Produktów mlecznych Poszukują Alternatywy Czyli Starają się o to Aby Dostarczyć do organizmu odpowiednio Ilość wapnia Jest to ważne dlatego Że wapń Zmniejsza ryzyko Osteoporozy A jednocześnie Wapń w połączeniu Z potasem magnezem I błonnikiem Pomaga unormować nam nad Ciśnienie Zamiast produkt raty Produkt Może wybierać Specjalne produkty mleczne napoje mleczne Oznaczony bez laktozy I wtedy Warto patrzeć Przyjdź na etyke I kolejną alternatywą Są napoje roślinne czyli na przykład Napój sojowy ryżowy Napój migdałowy owsiany Z orzechów laskowych w one nie zawierają laktozy Natomiast Wiele z nich jest Wzbogacona właśnie Wapń A także witaminę B2 i B12 W których źródłem Są właśnie Mleczne I dodatkowo witaminę D rezygnując oczywiście z mleka płynnego ale żeby Spróbować Czy jest jakaś ilość Na przykład jogurtu kefiru maślanki Czyli tekst fermentowanych napojów mlecznych Które nie dają dolegliwości I to jest właściwie taki ideał Żeby Jednak Pizzę napoje mleczne fermentowane ale W małej ilości w takich która Nie daje Mleko oślicy zawiera związki, które mogą wzmacniać układ odpornościowy i hamować rozwój bakterii, wirusów i innych infekcji. Ma niewiele kalorii i najbliżej mu do mleka matki. Może okazać się dobrym wyborem dla osób uczulonych na kazeinę.Nietolerancja laktozy i alergia na białko mleka krowiego to problem występujący coraz częściej. Szacuje się, że dotyka on ok. 20-37% populacji. Jednak wiele osób wciąż nie zdaje sobie sprawy, że ma objawy nietolerancji, problem może więc dotyczyć jeszcze większej liczby osób. Coraz częściej mówi się ostatnio o ogólnej szkodliwości spożywania mleka w przypadku osób dorosłych, jednak wciąż jest to temat podlegający badaniom i rodzącym wiele kontrowersji. Pewnym jest jednak, że jest spora grupa osób, które cierpią na nietolerancję laktozy i alergii na białko mleka krowiego. Czym charakteryzuje się nietolerancja laktozy? Nietolerancja laktozy (czyli cukru naturalnie występującego w mleku) jest zaburzeniem procesów trawiennych. Jest związana ze zbyt niskim poziomem lub wręcz brakiem produkcji enzymu zwanego laktazą, niezbędnego w procesie prawidłowego rozkładu laktozy. Problem z trawieniem laktozy można zneutralizować poprzez spożywanie preparatów zawierających laktazę, bądź produktów oznaczonych jako bezlaktozowe, będących bezpiecznymi zamiennikami tych laktozowych. Objawy nietolerancji laktozy U niemowląt nietolerancja laktozy najczęściej objawia się biegunką osmotyczną ze zwiększonym występowaniem odparzeń. Z kolei u dzieci i osób dorosłych najczęściej pojawiają się dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak bóle brzucha, uczucie pełności żołądka, głośne przelewanie, ucisk w brzuchu, wzdęcia oraz duże ilości gazów. Powyższe objawy można zaobserwować od 30 minut do nawet 12 godzin po spożyciu produktów pochodzenia mlecznego, ciężko więc czasem skojarzyć objawy z rodzajem spożytego pokarmu. Alergia na białko mleka krowiego Mleko krowie zawiera ok. 20 białek, które mogą stanowić potencjalne źródło alergii. Najsilniejsze alergeny znajdują się we frakcji serwatkowej (najsilniejszym alergenem jest ß-laktoglobulina) i kazeinowej (z tej grupy najmocniej uczula frakcje α). Kazeina – Bos d8 jest alergenem niepodatnym na działanie enzymów i kwasu solnego, co oznacza, że występuje również w przetworach mlecznych, lodach, śmietanie, maśle, czy serach. Alergia na białko mleka krowiego może objawiać się już u niemowląt, jest to zazwyczaj pierwsza pojawiająca się alergia. Szacuje się, iż problem dotyczy 2-3 % dzieci w wieku niemowlęcym. Najczęściej jednak jest to problem ustępujący samoistnie. Objawy alergii na białko mleka krowiego Alergia na białko mleka może się objawiać wielopostaciowo. Najczęstszymi objawami są objawy skórne (wysypka, rumień, suchość skóry, swędzenie skóry), objawy ze strony układu oddechowego (kaszel, chrypka, kichanie, nieżyt nosa) oraz układu pokarmowego (częste bóle brzucha, wymioty, biegunki). W przypadku znacznego osłabienia organizmu mogą się pojawiać objawy atopowego zapalenia skóry, a nawet wstrząs anafilaktyczny. W przypadku zaobserwowania jakichkolwiek powyższych objawów warto w porę zareagować, gdyż nieleczone nietolerancje i alergie pokarmowe mogą prowadzić do wielu poważniejszych powikłań, w tym upośledzenie układu odpornościowego czy uszkodzenia układu pokarmowego. Źródło artykułu: Nietolerancja laktozy i alergia na białko mleka krowiego – czyli kiedy mleko szkodzi. Więcej ciekawostek dietetycznych w nietolerancjach pokarmowych możesz przeczytać na blogu DWS. Zagłosuj na wpis..